Тасарсан гүүр

Гүүрний нөгөө талын банзан дээр хүний гутал байв.

Ганцхан гутал.

Өлмий нь хавцал руу харж, өсгий нь тасарсан олсны дэргэд тулжээ.

— Дөнгөж сая болтол энэ энд байгаагүй, — гэж Тэмүүлэн хэлэв.

Ах нь хариулсангүй.

Бат гүүрний энэ талын шонгоос барьж, нөгөө эргийг нүдээрээ хэмжлээ. Хоёр цагийн өмнө тэд энэ гүүрээр нааш гарсан. Тэр үед банзнууд ганхаж байсан ч олсууд нь хоёр талаасаа бэхэлгээтэй, хүний жин даахаар байв.

Одоо нөгөө талын бэхэлгээний нэг нь шонгоосоо салж, гүүрний гол хэсэг мушгиралдан унжжээ.

Доор нь хар ус цагаан хөөс хаялан урсана.

— Чи нааш гарахдаа олсыг нь шалгасан биз дээ? — гэж Тэмүүлэн асуув.

— Шалгасан.

— Тэгээд яагаад...

— Мэдэхгүй байна.

Батын дуу ердийнхөөсөө нам байлаа. Тэмүүлэн үгийг нь цааш нь лавласангүй. Ах нь мэдэхгүй зүйлээ хүлээн зөвшөөрөх нь ховор.

Нөгөө эргийн гэрэл

Тэд үдийн үед аавынхаа олон жилийн өмнө ажиллаж байсан цаг уурын хуучин харуулын байр руу явган гарсан юм. Аав нь өөд болоод гурван жил өнгөрчээ. Энэ хавар байрыг буулгах болсноор ээж нь тэнд үлдээсэн жижигхэн модон хайрцгийг нь олж ирэхийг хүссэн байв.

— Дотор нь үнэтэй юм байхгүй байх. Гэхдээ аав чинь өөрөө очиж авна гэж ярьдаг байсан юм, — гэж ээж нь хэлжээ.

Бат хайрцгийг авахын тулд дүүгээ дагуулах шаардлагагүй гэж бодож байв. Харин Тэмүүлэн ээжийнх нь дэргэд:

— Би хамт явна, — гэж хэлсэн.

Түүнээс хойш гурван цагийн замд тэд аавын тухай ер ярьсангүй.

Одоо хайрцаг Тэмүүлэнгийн үүргэвчинд байлаа. Банз нь хагарч эхэлсэн, түгжээ нь зэвэрсэн хайрцаг уулын дунд зогсох тэдэнд гэнэт хэрэггүй ачаа шиг санагдав.

Бат нөгөө эрэг рүү харан дуудав.

— Байна уу!

Хариу ирсэнгүй. Усны шуугиан хавцлын хана мөргөн ойж байлаа.

Тэмүүлэн утсаа гаргаж, толгой дээрээ өргөв. Сүлжээний тэмдэг ассангүй. Цэнэг долоон хувьтай байв.

— Нааш ирэхэд сүлжээ орж байсан, — гэв.

— Нурууны орой дээр орсон. Энд биш.

— Тэгвэл буцаад орой руу гаръя.

Бат тэдний ирсэн зүг рүү харлаа. Нурууны ард нар хэдийн далдарчээ. Орой хүрэх өгсүүр замд багадаа нэг цаг хэрэгтэй. Тэндээс ч сүлжээ заавал орно гэсэн баталгаа үгүй.

Тэмүүлэн гүүрний ойролцоох нойтон шороог заалаа. Тэдний нааш гарахдаа үлдээсэн мөрнөөс гадна жижигхэн, хээ нь тод гутлын мөр байв. Мөр гүүр рүү чиглээд, банзны дэргэд тасарчээ.

Бат сөхөрч харав.

— Энэ хүнийх байж магадгүй.

— Тэгвэл нөгөө талд нь хүн байгаа гэсэн үг.

— Эсвэл...

Бат өгүүлбэрээ дуусгасангүй.

Тэмүүлэн ахынхаа харж буй зүгийг дагав. Тасарсан банзны цаана, хавцлын ёроол руу уруудсан хад асга харагдана. Тэнд хүн байгаа эсэхийг дээрээс ялгах аргагүй.

— Бид хайх хэрэгтэй.

— Эхлээд тусламж дуудна.

— Хаанаас?

Бат хариулсангүй.

Тэмүүлэн нөгөө эрэгт үлдсэн ганц гутлыг ширтсээр гүүрний шонгийн дэргэд суув. Хэдхэн цагийн өмнө энэ газраар буцахдаа халуун цай хаана уухаа хүртэл ярьж явжээ.

— Бид харуулын байшинд байхдаа өөр хүнтэй таараагүй, — гэв.

— Тийм ээ. Хэн нэгэн бидний дараа ирсэн бололтой.

— Байшин руу явсан байж болох уу?

— Тэгсэн бол гүүрний нөгөө талд гутлаа яах гэж орхих вэ?

Бат асуултаа хэлчихээд нөгөө эргийн банзан дээр байгаа гутлыг дахин харлаа. Тэр олсны уяаг шалгах гэж болгоомжтой ойртсон ч хөндий рүү бөхийсөнгүй. Шонгийн ёроолын хөрс бороонд угаагдаж, нэг бэхэлгээний үзүүр ил гарсан байв.

— Бид нааш гарахдаа ганхаж байгааг нь харсан. Харин ингэж эвдэрнэ гэж бодоогүй, — гэж тэр хэлэв.

Тэмүүлэн ах руугаа эргэв.

— Чи надад битгий асуугаад бай гэж хэлэх байх гэж бодсон.

— Асуухгүй байхаар чинь би чамайг айгаагүй гэж бодож.

Тэмүүлэн нөгөө эрэг рүү харав. Гутлын эзэн тэднээс өмнө энд хэр удаан байсныг хэлэх аргагүй. Харин уулын ард нар намсах тусам хавцлын сүүдэр тэдний зогсож байсан шон руу дөхөж байлаа.

Тэмүүлэн үүргэвчнээсээ газрын зураг гаргаж дэлгэв. Зураг нь олон жил эвхэгдэж, нугалаасныхаа дагуу цайрчээ. Энэ бол аавынх нь газрын зураг. Тэр өглөө гэрээс гарахдаа ээжийнхээ шүүгээнээс авчээ.

— Энд гол өгсөөд явган гарц байна, — гэж Тэмүүлэн хэлэв. — Тэндээс нөгөө эрэг рүү гарч болно.

Бат зураг руу харав.

— Наад зураг чинь хорин жилийн өмнөх.

— Гүүр ч бас хорин жилийн өмнөх байсан.

— Голын гарц байлаа гэхэд ус нь ямар байгааг мэдэхгүй.

— Харин энд хүлээвэл харанхуй болно.

Тэр үед хавцлын нөгөө талд, моддын завсраар гэрэл асав.

Нэг удаа анивчаад унтарлаа.

Хоёр ах дүү хоёулаа хөдөлгөөнгүй зогсов.

Дахин аслаа.

Энэ удаа гэрэл тэдний зүг удаан туссанаа хадны цаагуур халтирч алга болов.

Тэмүүлэн ах руугаа харлаа.

— Тэнд хүн байна.

Бат гутлыг дахин нэг харснаа үүргэвчнийхээ оосрыг чангалав.

— Газрын зургаа өг.

Тэмүүлэн зураг өгөхөөр гараа сунгах агшинд гүүрний нөгөө талд ямар нэгэн юм хяхтнан дуугарав. Тасарсан олс тэнийж, шон руугаа хүчтэй савлаа.

Нөгөө ганц гутал банзан дээрээс доош унав.