УСАН ДЭЭРХ ГЭРЭЛ

Намуун унтраасан гэрлээ цонхон дээрээ дахин асахыг нуурын нөгөө эргээс харав.

Тэр өглөө арлын байшинд ганцаараа ирсэн. Эх газрын жижиг усан онгоц түүнд хоол хүнс, эмээгийнх нь үлдээсэн түлхүүрийг хүргэж өгөөд буцсан юм. Орой эрэг рүү буцахын тулд тэр гэрлийг унтрааж, цоожоо хоёр удаа шалгаснаа өөрөө санаж байлаа.

Гэтэл одоо нуурын голд хөдөлгүүр нь доголдон зогссон завин дээрээс харвал, байшингийн дээд давхрын ганц цонх шаргал гэрэлтэй байв.

— Би гэрлээ унтраасан, — гэж тэр завины жолоочид хэлэв.

Болд эрэг дээр засуулдаг завиа унаж, Намууныг авахаар иржээ. Тэр нүдний шилээ арчин арлын зүг харснаа:

— Танайд өөр хүн бий юү?

— Би цоожлоод гарсан.

Нуурт салхи ихсэж, завь бага багаар эргэлээ. Намуун завины ирмэгээс бариад арлын барааг ажиглав. Байшингийн эргэн тойронд модод халхалж, ганцхан дээд давхрын цонх л хоёр модны хооронд харагдаж байв. Өглөө тэр тэндээс усан замыг харж, Болдын завь эргээс хөдлөх цагийг тооцож суужээ.

— Энэ арал дээр өөр байшин бий юү? — гэж тэр асуув.

— Хойд талд нь хуучин амбаар бий. Хүн амьдардаггүй. Манай аав тэнд завины хэрэгсэл үлдээдэг байсан.

Намуун арлын зах дагуу хэн нэгэн завь уясан байхыг харах гэж оролдов. Давлагаа эрэг орчмын чулууг халхалж, холоос юу ч ялгарсангүй. Хэрэв тэнд өөр хүн байсан бол түүнийг байшинд орохоос өмнө яагаад дуугараагүй юм бол? Тэр дотор эвгүйрхсэнээ жолоочид хэлсэнгүй. Болд хөдөлгүүрээ дахин асаах гэж оролдсон ч дуу нь тасалдав. Тэр гар утсаараа эх газрын дүү рүүгээ залгав. Дүү нь хажуу нуураас завь авчрах тул удахыг хэлжээ.

— Бид арал руугаа буцаж нөмөрлөвөл дээр, — гэж Болд хэллээ. — Энд салхи ширүүсч байна.

Намуун ээжийнхээ өссөн арлын байшинд арван таван жил ирээгүй. Эмээ нь энэ зун өөд болж, байшинг зарахаасаа өмнө доторх эд зүйлсийг нь ангилахыг ээж нь түүнээс хүсжээ. Ээж нь өөрөө ирэхээс татгалзсан шалтгаанаа хэлээгүй. «Тэнд миний авах юм байхгүй» гэсэн төдий.

Намуун тэр өдөр арлын хаалгыг анх нээхдээ эмээгийнхээ үлдээсэн түлхүүр гарт нь ямар жижигхэн санагдсаныг санав. Ээж нь түлхүүрийг өгөхдөө түүнийг дагуулж гарахгүй гэж дахин хэлсэн. Намуун учрыг нь асуухад «Чамд юу хэрэгтэйгээ ав, үлдсэнийг нь дараа ярья» гэснээс өөр зүйл хэлээгүй.

Байшинд ирээд Намуун эхлээд цонх нээж, нөмөртэй талын ширээн дээр ангилах гурван хайрцаг тавьсан байв. Нэгэнд нь авч явах зураг, нөгөөд нь ээжид нь үзүүлэх зүйлс, гурав дахьд нь бусдад хэрэг болж болох эдлэл хийхээр шийджээ. Эмээ нь үхсэний дараа үлдсэн эд юмсыг ийнхүү гурван хайрцагт багтаана гэж бодоход эвгүй байсан ч Намуун цаасан дээр ингэж бичвэл ажлаа дуусгаж чадна гэж бодсон юм.

Гал тогооны тавиур дээр эмээгийнх нь цэнхэр аяга, амсарт нь цуурсан жижиг таваг байлаа. Аяганы дотор талаас халбаганд цохигдсон нарийн зураас харагдана. Эмээ нь өглөө бүр тэр аяганд цай хийж уудаг, харин Намуунд өөрт нь шар өнгийн аяга барьдаг байснаа санав. Шар аягыг хайсан ч олдсонгүй.

Дээд өрөөнд хайрцгуудыг тавьсны дараа тэр ээждээ утасдаж, хэдэн зураг олсноо хэлсэн. Ээж нь Дараа үзье гээд яриагаа дуусгажээ. Намуун энэ хариунд гомдсон ч эмээг нь алдсанаас хойш ээжийнх нь энэ өрөөний тухай бодол өөр байж болохыг ойлгохыг хичээв.

Намуун багадаа эмээгийнхээ тольт шүүгээний өмнө тоглодог байснаа санадаг. Эмээ нь толийг нь шөнө даавуугаар бүтээдэг байсан тул тэр нэг удаа «Толинд хүн байдаг юм уу?» гэж асуухад нь «Харанхуйд юмс буруу харагддаг учраас» гэж хариулжээ.

Болд сэлүүрээ гаргаж, салхи дагуулан арлын эрэг рүү аажмаар ойртлоо. Намуун гэрэлтэй цонхноос нүдээ салгасангүй.

Эрэгт буухад цонх харанхуй болжээ.

Байшингийн үүдэнд түүний өглөө үлдээсэн хуурай шаврын мөр хэвээр. Цоож түгжээтэй байв. Намуун түлхүүрээ гаргахдаа Болдод өглөө гар утсаараа авсан зургийг үзүүллээ. Зураг дээр цонхны шилний хагархай буланг наасан тууз тод харагдана.

— Дээд давхарт цахилгаан утас л ордог, өөр гэрэл байхгүй, — гэв.

Болд түүнийг дагуулан дотогш орлоо. Доод өрөөнүүд яг орхисон хэвээрээ. Дээд давхарт гарч, гэрлийн унтраалгыг дарвал ямар ч гэрэл ассангүй. Харин толийг бүтээж тавьсан цагаан даавуу шалан дээр унасан байв.

Намуун даавууг авах гэж бөхийхдөө толинд доторх өрөөг харав.

Толины цаанаас нэгэн охин цонхны дэргэд зогсож, түүн рүү харан гараа өргөжээ.

Намуун эргэн харахад өрөөнд Болд хоёроос өөр хэн ч байсангүй.