ШИЛЭН АЯГА

Өглөөний зургаан цагт автобусны жолооч Эрдэнэ хоосон автобусаа буудал руу жолоодон явав.

Түүний жолоодож буй хуучин автобусанд түүнээс өөр хүн үгүй. Эхний буудалд ирэхэд хөгшин эмэгтэй, цэнхэр дээлтэй хүү хоёрыг хаалганы цаана байх мэт санажээ. Гэвч буудлын сүүдрэвчинд хэн ч байсангүй.

Энэ өдрийн маршрутаа эхлээгүй байхад нэг хүн суусан байх ёстой гэж бодсоныхоо учрыг тэр өөрөө ч ойлгосонгүй. Тэр үдэш гэртээ унтахаасаа өмнө алга болсон охиноо зүүдэлжээ.

Охин нь долоон жилийн өмнө нас барсан юм. Үүнийг Эрдэнэ сайн мэднэ. Гэхдээ зүүдэндээ охиноо амьд байгаа мэт харсныхаа дараа өглөө бүр нэг хэсэг юунд итгэхээ мэдэхгүй болдог байлаа.

Тэр хаалгаа хааж, автобусны гэрлийг асаав. Өвлийн өглөө харанхуй, замын цаана талхны газар цонхондоо ганц гэрэл асаажээ.

Хоёр дахь буудал дээр цагаан алчууртай эмэгтэй, түүнээс намхан хүү зогсож байв.

Эрдэнэ тоормосоо дарж, хаалгаа нээхэд эмэгтэй:

— Энэ автобус төвийн эмнэлгийн хажуугаар явдаг уу? — гэж асуув.

— Явна. Гэхдээ одоо эрт байна.

— Бид очоод хүлээнэ ээ.

Хүү эмээгээ хөтөлж явлаа. Тэр цэнхэр өнгийн зузаан куртиктэй байсан болохоос дээл өмсөөгүй. Эрдэнэ энэ хоёрыг зүүдэндээ харсан эсэхээ өөрөөсөө асуусан ч санахгүй байв. Хэзээ нэгэн цагт олон зуун зорчигч дундаас тэдэнтэй таарсан байхыг үгүйсгэхгүй.

Эмэгтэй хүүтэйгээ суудлын дэргэд зогсов. Хүү зузаан бээлийгээ тайлан, эмээгийнхээ ороолтыг янзаллаа. Ороолтны нэг үзүүр хүрэмний товчинд хавчуулагджээ.

— Эмээ, ингээд дулаан байна уу?

— Боллоо, миний хүү. Чи өөрөө цамцныхаа цахилгааныг тат.

Эрдэнэ арын толинд энэ хоёрыг хараад охиноо өвөл цэцэрлэгт хүргэж явсан үеэ санав. Тэр үед охин нь автобусанд суугаад замын дагуух улаан машиныг тоолдог байжээ. Зарим өглөө арав хүрэхгүй, заримдаа хориос ч олон тоолно. Харин тоо будилах үедээ эхнээс нь дахин эхэлдэг байсан.

Эрдэнэ түүнд нэг удаа «Зүгээр л чамд таалагдсан машинаа хар» гэж хэлж билээ. Охин нь «Тэгвэл чи намайг тоолохгүй гэж бодно» гэж гомдсон. Тэр өдрийн маргааны дараа Эрдэнэ өөрөө ч улаан машин харвал охиндоо зааж өгдөг болов. Энгийн ийм зүйлийг тэр өнөө өглөө хүртэл санаагүй явжээ.

Эмэгтэй карт уншуулах гэж гарын цүнхээ уудаллаа.

Хүү түүнээс өмнө жижиг ууттай алим, эмийн хайрцаг хоёрыг сандал дээр тавьж өгөв.

— Эмээ, та суу. Би цүнхийг чинь барья.

Тэднийг дунд хавийн суудалд суухад Эрдэнэ хөдөллөө. Буудал бүр дээр хүн нэмэгдэж, автобусны дотор өглөөний ажлын чимээ дүүрэв. Эрдэнэ замаа ажиглаж, буух хүмүүсийг хүлээхдээ арын толинд эмээ, хүү хоёрыг хааяа харна.

Нэгэн буудал дээр олон хүн зэрэг суусны дараа эмээ цүнхээ хайж эхлэв.

— Бат аа, миний хүрэн цүнх хаана байна?

Хүү хоёр суудлын завсрыг харж, хөл дороо тэмтэрлээ.

— Та надад өгөөгүй. Алимтай уутыг л өгсөн.

Эмэгтэйн царай хувьсхийв.

— Эмчийн бичиг, миний утас бүгд дотор нь байгаа.

Автобус дараагийн гэрлэн дохион дээр зогсов. Эрдэнэ арын толиндоо эмэгтэйн сандрал, хүүгийн оролдохыг харлаа. Тэр замын хажуугийн аюулгүй зогсоолд очоод чанга яригчаар:

— Нэг зорчигч жижиг хүрэн цүнхээ хайж байна. Андуурч авсан хүн байвал урд авчраарай, — гэж хэлэв.

Нэг ч хүн босож ирсэнгүй.

Эмэгтэй суудлын түшлэгт налж, хүү түүний гараас барьлаа.

— Бид дараагийн буудал дээр буугаад харъя, эмээ.

Хаалга онгоймогц гадна зогсож байсан залуу бүсгүй нэг цүнх барьчихсан гүйж ирэв.

— Энэ та нарынх мөн үү?

Эмэгтэй өндийв. Бүсгүй хүрэн цүнхийг сунгаад цааш:

— Би танай суудлын ард олсон. Өгөх гэтэл хүн зам хаачихсан. Автобуснаас буухдаа хойноос тань гүйж хүрлээ.

Эмэгтэй талархан цүнхээ нээгээд бичиг баримтаа шалгав. Бүсгүй автобус руу буцаж суусангүй.

Эмээгийн цүнхийг хүлээж авсан хүү баярласандаа бүсгүй рүү толгой дохилоо. Эмэгтэй дотор нь байсан эмнэлгийн цаасыг гаргаж үзээд дахиад цүнхэндээ хийв. Цүнхний цахилгаан бүрэн хаагдсан эсэхийг шалгахад нь хүү туслав.

Энэ хэдхэн хоромд автобусанд суусан хүмүүсийн зарим нь буух буудлаа алдах вий гэж цагаа харж байлаа. Эрдэнэ тэдэнд уучлал хүсээд цааш явах гэж бэлтгэв.

Эрдэнэ хаалгаа хаахын өмнө түүн рүү харлаа. Бүсгүйн хацрын дэргэд, зүүн чихнийх нь доогуур жижигхэн сорви байв.

Охиных нь багадаа унадаг дугуйнаас унасны дараа үлдсэн сорви яг тэр газарт байдагсан.

Эрдэнэ нүдээ аниад дахин харвал бүсгүй буудлын хүмүүсийн дунд алга болжээ.